Wybór edytora jest jedną z najważniejszych decyzji podejmowanych podczas tworzenia strony opartej na WordPressie. Od użytego narzędzia zależy nie tylko sposób projektowania poszczególnych podstron, lecz także wygoda późniejszej edycji, szybkość działania witryny, łatwość rozbudowy, koszty utrzymania oraz stopień uzależnienia od zewnętrznych wtyczek.
W praktyce najczęściej rozważane są dwa rozwiązania: Gutenberg i Elementor. Oba pozwalają tworzyć nowoczesne strony internetowe bez konieczności ręcznego programowania każdego elementu, ale zostały zbudowane według zupełnie innych założeń.
Gutenberg jest domyślnym edytorem WordPressa. Stanowi część systemu, rozwija się razem z jego kolejnymi wersjami i coraz mocniej przejmuje funkcje, które jeszcze kilka lat temu były dostępne wyłącznie w zewnętrznych kreatorach. Elementor jest natomiast niezależną wtyczką typu page builder. Oferuje własny interfejs, własny system widgetów i bardzo dużą swobodę wizualnego projektowania.
Różnice pomiędzy tymi narzędziami nie ograniczają się do wyglądu panelu edycji. Dotyczą również sposobu zapisywania treści, generowania kodu HTML, ładowania arkuszy CSS i skryptów JavaScript, budowania responsywnych układów, obsługi WooCommerce, tworzenia treści dynamicznych, optymalizacji SEO oraz późniejszej migracji strony do innego systemu.
Dlatego odpowiedź na pytanie „Elementor czy Gutenberg?” nie powinna sprowadzać się do prostego wskazania zwycięzcy. Znacznie ważniejsze jest określenie, które narzędzie lepiej odpowiada potrzebom konkretnego projektu.
Spis treści
- Czym jest Gutenberg?
- Jak działa Gutenberg?
- Czym jest Elementor?
- Jak działa Elementor?
- Elementor Free i Elementor Pro
- Najważniejsze różnice pomiędzy Gutenbergiem i Elementorem
- Architektura obu edytorów
- HTML, CSS, JavaScript i struktura DOM
- Wydajność oraz Core Web Vitals
- Jak zoptymalizować stronę opartą na Elementorze?
- Wpływ edytora na SEO
- Semantyka HTML, indeksowanie i dane strukturalne
- Gutenberg i Elementor w erze wyszukiwania AI
- Dostępność cyfrowa i WCAG
- Praktyczne zastosowania obu edytorów
- WooCommerce
- Full Site Editing i Theme Builder
- Dynamiczne treści oraz ACF
- Responsywność
- Koszty wdrożenia i utrzymania
- Bezpieczeństwo i aktualizacje
- Vendor lock-in i migracja
- Najczęstsze błędy
- Fakty i mity
- Perspektywy rozwoju
- Który edytor wybrać?
- Rekomendacje dla różnych typów stron
- Podsumowanie
- Najczęściej zadawane pytania
Czym jest Gutenberg?
Gutenberg jest domyślnym edytorem WordPressa. Został wprowadzony wraz z premierą WordPressa 5.0 w 2018 roku i zastąpił klasyczny edytor TinyMCE, który przez wiele lat pełnił funkcję podstawowego narzędzia do tworzenia wpisów i stron.
Najważniejszą zmianą było odejście od jednego dużego pola tekstowego na rzecz systemu blokowego. W Gutenbergu każdy element treści jest osobnym blokiem. Nagłówek, akapit, obraz, lista, tabela, galeria czy przycisk funkcjonują jako niezależne części dokumentu.
Takie podejście daje użytkownikowi znacznie większą kontrolę nad strukturą treści. Poszczególne elementy można swobodnie przesuwać, kopiować, grupować, zapisywać jako wzorce i wykorzystywać ponownie na innych podstronach.
Początkowo Gutenberg był postrzegany przede wszystkim jako edytor wpisów blogowych. Z czasem jego rola wyraźnie się zmieniła. Dziś jest podstawą całego systemu edycji blokowej WordPressa. W połączeniu z odpowiednim motywem pozwala projektować nie tylko treść podstron, lecz także nagłówki, stopki, archiwa, szablony wpisów, strony kategorii oraz wiele innych elementów witryny.
Oznacza to, że Gutenberg przestał być jedynie zamiennikiem klasycznego edytora. Stał się fundamentem nowego sposobu budowania stron w WordPressie.
Jak działa Gutenberg?
Gutenberg zapisuje treść w postaci bloków umieszczonych w zawartości wpisu lub strony. Każdy blok składa się z kodu HTML oraz dodatkowych informacji, które pozwalają WordPressowi rozpoznać jego typ i ustawienia.
W praktyce zwykły akapit nadal pozostaje elementem <p>, a nagłówek jest zapisywany jako <h2>, <h3> lub inny odpowiedni poziom. WordPress dodaje jednak własne komentarze i atrybuty, dzięki którym edytor wie, że dany fragment jest konkretnym blokiem i może ponownie udostępnić jego ustawienia w panelu administracyjnym.
Takie rozwiązanie ma istotną zaletę. Podstawowa treść pozostaje stosunkowo niezależna od używanego motywu. Po zmianie wyglądu witryny tekst, obrazy, listy oraz nagłówki zwykle nadal są dostępne i można je dalej edytować.
Nie oznacza to jednak całkowitego braku zależności. Jeżeli strona korzysta z bloków dostarczanych przez zewnętrzną wtyczkę, ich wygląd i działanie mogą być uzależnione od dalszej obecności danego rozszerzenia. Mimo to poziom uzależnienia jest zazwyczaj mniejszy niż w przypadku klasycznych kreatorów stron.
Gutenberg korzysta również z mechanizmów dostępnych bezpośrednio w WordPressie. Dzięki temu nie wymaga dodatkowego silnika do generowania całych podstron. W typowej konfiguracji pozwala to ograniczyć liczbę ładowanych plików i uprościć strukturę dokumentu.
Trzeba jednak podkreślić, że sama obecność Gutenberga nie gwarantuje wysokiej wydajności. Ciężki motyw, kilka bibliotek bloków, duże zdjęcia, źle skonfigurowany hosting lub nadmiar skryptów analitycznych mogą spowolnić witrynę niezależnie od używanego edytora.
Czym jest Elementor?
Elementor jest wizualnym kreatorem stron dla WordPressa. Zadebiutował w 2016 roku i w krótkim czasie stał się jednym z najpopularniejszych narzędzi typu page builder.
Jego głównym założeniem było umożliwienie projektowania stron w sposób zbliżony do pracy w programie graficznym. Użytkownik widzi podgląd strony i może przeciągać na nią kolejne elementy, zmieniać ich wygląd oraz natychmiast obserwować rezultat.
Elementor nie jest częścią WordPressa. Działa jako osobna wtyczka i posiada własny interfejs, własny system widgetów, własny sposób zapisywania układów oraz własny cykl aktualizacji.
Kreator skupia się przede wszystkim na wizualnej stronie projektu. Użytkownik może bardzo dokładnie kontrolować kolory, odstępy, szerokości, animacje, zachowanie na urządzeniach mobilnych oraz praktycznie każdy inny aspekt wyglądu strony.
To sprawia, że Elementor jest chętnie wykorzystywany przez projektantów stron, agencje interaktywne i osoby tworzące serwisy dla klientów. Pozwala stosunkowo szybko wdrażać rozbudowane projekty bez konieczności programowania każdego elementu od podstaw.
Jak działa Elementor?
Elementor przejmuje proces projektowania strony i udostępnia własny edytor wizualny. Po lewej stronie znajduje się panel z widgetami i ustawieniami, natomiast po prawej wyświetlany jest podgląd projektowanej podstrony.
Podstawą układu są kontenery. W ich wnętrzu umieszcza się widgety, takie jak nagłówki, obrazy, teksty, przyciski, galerie, formularze, karuzele, ikony czy listy wpisów.
Każdy element posiada dużą liczbę ustawień. Można kontrolować jego treść, wygląd, pozycję, rozmiar, marginesy, odstępy, obramowania, animacje i zachowanie na różnych urządzeniach.
Elementor zapisuje te informacje w bazie danych WordPressa we własnym formacie. Podczas wyświetlania strony odczytuje zapisany układ, generuje odpowiedni kod HTML, dołącza arkusze CSS i uruchamia wymagane skrypty JavaScript.
Taki sposób działania daje bardzo dużą elastyczność, ale zwiększa również złożoność całej strony. Każdy dodatkowy efekt, animacja czy widget musi zostać odpowiednio zapisany, przetworzony i wyrenderowany w przeglądarce.
Elementor Free i Elementor Pro
Elementor jest dostępny w wersji bezpłatnej i płatnej. Wersja darmowa zawiera pełny edytor wizualny, kontenery, podstawowe widgety oraz ustawienia responsywne. Dla prostej strony firmowej lub wizytówki może być w pełni wystarczająca.
Wersja Pro rozszerza kreator o funkcje niezbędne przy bardziej zaawansowanych projektach. Obejmuje między innymi Theme Builder, Popup Builder, formularze, dynamiczne treści, integrację z WooCommerce oraz możliwość tworzenia własnych szablonów wpisów i produktów.
| Funkcja | Elementor Free | Elementor Pro |
|---|---|---|
| Edytor wizualny | Tak | Tak |
| Kontenery Flexbox | Tak | Tak |
| Podstawowe widgety | Tak | Tak |
| Formularze | Nie | Tak |
| Theme Builder | Nie | Tak |
| Popup Builder | Nie | Tak |
| WooCommerce Builder | Nie | Tak |
| Dynamiczne treści | Nie | Tak |
| Loop Grid | Nie | Tak |
| Własny CSS | Nie | Tak |
Warto jednak pamiętać, że zakup Elementora Pro nie zawsze jest jedyną możliwością. Część funkcji można uzyskać za pomocą dodatkowych wtyczek. Taki model może początkowo wydawać się tańszy, ale prowadzi do większej liczby zależności i częściej powoduje konflikty.
Najważniejsze różnice pomiędzy Gutenbergiem i Elementorem
Gutenberg i Elementor służą podobnemu celowi, ale realizują go w odmienny sposób.
Gutenberg jest przede wszystkim systemem tworzenia treści. Jego największymi zaletami są natywna integracja z WordPressem, prostsza struktura, dobra wydajność bazowa oraz mniejsza zależność od zewnętrznych narzędzi.
Elementor jest natomiast narzędziem projektowym. Oferuje znacznie większą swobodę wizualną, więcej gotowych funkcji i wygodniejszą pracę przy niestandardowych układach.
| Obszar | Gutenberg | Elementor |
|---|---|---|
| Integracja z WordPressem | Natywna | Przez wtyczkę |
| Edycja treści | Bardzo wygodna | Mniej naturalna przy długich tekstach |
| Projektowanie wizualne | Umiarkowane | Bardzo rozbudowane |
| Wydajność bazowa | Zazwyczaj wyższa | Zazwyczaj niższa |
| Dynamiczne treści | Możliwe, ale częściej wymagają dodatków | Rozbudowane w wersji Pro |
| WooCommerce | Natywne bloki | Zaawansowany kreator |
| Koszt podstawowy | 0 zł | 0 zł lub licencja Pro |
| Migracja | Zazwyczaj łatwiejsza | Zazwyczaj trudniejsza |
| Vendor lock-in | Niższy | Wyższy |
Nie oznacza to, że Gutenberg jest zawsze lepszy technicznie, a Elementor zawsze wygodniejszy. Wiele zależy od jakości motywu, dodatków i sposobu wykonania projektu.
Architektura obu edytorów
Różnice pomiędzy Gutenbergiem i Elementorem są najlepiej widoczne na poziomie architektury.
Gutenberg działa wewnątrz WordPressa. Korzysta z jego systemu bloków, szablonów i stylów. Treść jest zapisywana w sposób stosunkowo zbliżony do standardowego dokumentu HTML.
Elementor tworzy dodatkową warstwę pomiędzy WordPressem a końcową stroną. Jego układ jest przechowywany we własnym formacie, a następnie przekształcany w kod wyświetlany użytkownikowi.
Nie jest to wada sama w sobie. Ta dodatkowa warstwa odpowiada za dużą część możliwości Elementora. Dzięki niej projektant może kontrolować dziesiątki parametrów każdego elementu.
Cena tej elastyczności jest jednak wyższa złożoność. Więcej danych musi zostać zapisanych w bazie, więcej ustawień musi zostać przetworzonych, a końcowy dokument często zawiera więcej elementów.
HTML, CSS, JavaScript i struktura DOM
Kod generowany przez edytor ma znaczenie dla szybkości strony, jej dostępności oraz łatwości późniejszej optymalizacji.
Gutenberg zazwyczaj tworzy prostszy HTML. Podstawowe bloki odpowiadają standardowym elementom dokumentu. Akapit jest akapitem, nagłówek nagłówkiem, a lista listą.
Elementor generuje bardziej rozbudowaną strukturę, ponieważ musi obsługiwać znacznie więcej ustawień. Pojedynczy przycisk może znajdować się wewnątrz kilku kontenerów odpowiedzialnych za pozycjonowanie, szerokość, efekt najechania czy zachowanie na urządzeniach mobilnych.
Różnica była szczególnie widoczna w starszych wersjach Elementora opartych na sekcjach i kolumnach. Wprowadzenie kontenerów Flexbox znacząco uprościło strukturę, ale nie wyeliminowało całkowicie problemu nadmiernego zagnieżdżania.
W praktyce wiele zależy od projektanta. Prosty układ Elementora może mieć rozsądną strukturę, natomiast źle zbudowana strona może zawierać dziesiątki zbędnych kontenerów.
Podobnie wygląda kwestia CSS. Gutenberg korzysta głównie ze stylów motywu i bloków. Elementor generuje dodatkowe style wynikające z konfiguracji konkretnych podstron i widgetów.
JavaScript jest wykorzystywany przez oba narzędzia, ale na stronie publicznej Elementor zwykle ładuje go więcej. Wynika to z obsługi animacji, popupów, formularzy, karuzel, zakładek i innych elementów interaktywnych.
DOM, czyli Document Object Model, reprezentuje wszystkie elementy dokumentu w przeglądarce. Im bardziej rozbudowane drzewo DOM, tym więcej pracy musi wykonać urządzenie użytkownika.
Nie istnieje jedna bezpieczna liczba elementów dla każdej strony. Można jednak przyjąć, że bardzo rozbudowany DOM powinien skłonić do analizy projektu. Największe znaczenie ma nie sama liczba elementów, lecz również ich głębokość, liczba zagnieżdżeń i ilość skryptów wykonujących na nich operacje.
Wydajność oraz Core Web Vitals
W identycznych warunkach Gutenberg jest zazwyczaj szybszy od Elementora. Wynika to z prostszej architektury, mniejszej liczby zasobów i mniejszego wykorzystania JavaScriptu na stronie publicznej.
Nie oznacza to jednak, że każda strona w Gutenbergu będzie szybka, a każda strona w Elementorze wolna.
Wydajność zależy również od hostingu, wersji PHP, motywu, obrazów, liczby wtyczek, cache, CDN i skryptów zewnętrznych.
Google ocenia doświadczenie użytkownika między innymi za pomocą Core Web Vitals. W skład tego zestawu wchodzą trzy główne wskaźniki.
| Wskaźnik | Znaczenie | Dobry wynik |
|---|---|---|
| LCP | Czas wyświetlenia największego elementu | do 2,5 s |
| INP | Czas reakcji na interakcję | do 200 ms |
| CLS | Stabilność układu | do 0,1 |
Elementor może pogorszyć LCP, gdy pierwsza sekcja wykorzystuje duży obraz tła, animację, film lub kilka nakładek. INP może ucierpieć przy dużej liczbie interaktywnych widgetów. CLS może zostać pogorszony przez późno ładowane fonty, popupy lub elementy bez określonych wymiarów.
Gutenberg daje pod tym względem prostszą bazę, ale nie eliminuje błędów projektowych. Duże obrazy, źle skonfigurowane fonty i ciężkie rozszerzenia mogą powodować identyczne problemy.
Nie należy również przeceniać wyniku 100/100 w PageSpeed Insights. Narzędzie to jest przede wszystkim systemem diagnostycznym. Znacznie ważniejsze jest realne doświadczenie użytkowników, stabilność strony i spełnienie progów Core Web Vitals.
Jak zoptymalizować stronę opartą na Elementorze?
Optymalizacja Elementora nie polega na włączeniu jednego przełącznika. Największą poprawę daje uporządkowanie całej konstrukcji strony.
W pierwszej kolejności warto przejść na kontenery Flexbox i usunąć stare układy oparte na wielokrotnie zagnieżdżonych sekcjach. Każdy kontener powinien mieć konkretną funkcję. Tworzenie dodatkowego kontenera wyłącznie po to, aby zwiększyć odstęp, zazwyczaj nie jest konieczne.
Duże znaczenie ma również liczba dodatków. Jeden pakiet widgetów może nie stanowić problemu, ale kilka podobnych rozszerzeń często ładuje własne biblioteki CSS, JavaScript, ikony i animacje. Najlepiej pozostawić tylko te narzędzia, które są faktycznie potrzebne.
Kolejnym obszarem są obrazy. Grafiki powinny być skompresowane, zapisane w nowoczesnym formacie i dopasowane do rzeczywistych wymiarów wyświetlania. Nie ma sensu ładować zdjęcia o szerokości 4000 pikseli, jeżeli na stronie jest ono wyświetlane w szerokości 1200 pikseli.
Warto ograniczyć liczbę animacji, fontów oraz efektów przewijania. Często nie poprawiają one użyteczności, a jedynie zwiększają obciążenie przeglądarki.
Niezbędna jest również odpowiednia pamięć podręczna. W zależności od hostingu i konfiguracji można wykorzystać mechanizmy serwerowe, wtyczkę cache lub sieć CDN.
W przypadku większych projektów równie ważny jest hosting. Elementor może działać sprawnie na hostingu współdzielonym, ale rozbudowany sklep, duża liczba odwiedzających lub wiele integracji wymagają mocniejszego zaplecza.
Wpływ edytora na SEO
Google nie premiuje bezpośrednio Gutenberga ani Elementora. Wyszukiwarka nie przyznaje dodatkowych punktów za użycie konkretnego kreatora.
Liczy się końcowy efekt. Znaczenie mają jakość treści, struktura nagłówków, linkowanie wewnętrzne, wydajność, indeksowalność, bezpieczeństwo i dostępność.
Gutenberg może ułatwiać osiągnięcie dobrych parametrów technicznych, ponieważ zazwyczaj generuje prostszą strukturę. Elementor pozwala natomiast szybciej tworzyć rozbudowane sekcje marketingowe, formularze i elementy budujące zaufanie.
Oba narzędzia mogą więc wspierać SEO na różne sposoby.
Błędem byłoby stwierdzenie, że Elementor jest szkodliwy dla pozycjonowania. Strony zbudowane w Elementorze mogą zajmować bardzo wysokie pozycje. Problem pojawia się dopiero wtedy, gdy kreator jest używany bez kontroli nad strukturą, szybkością i semantyką.
Semantyka HTML, indeksowanie i dane strukturalne
Semantyczny kod pomaga wyszukiwarkom i technologiom asystującym zrozumieć strukturę strony.
Najważniejszym elementem jest poprawna hierarchia nagłówków. Nagłówki nie powinny być używane wyłącznie do zmiany wielkości tekstu. H1 opisuje główny temat strony, H2 kolejne główne sekcje, a H3 rozwija zagadnienia znajdujące się pod konkretnym H2.
Zarówno Gutenberg, jak i Elementor pozwalają wybrać poziom nagłówka. Żaden z nich nie zabezpiecza jednak przed błędami użytkownika.
Elementor umożliwia również określanie semantycznych znaczników kontenerów, takich jak header, main, section, article czy footer. W Gutenbergu wiele z tych elementów wynika z motywu i struktury szablonu.
Dane strukturalne Schema.org są zwykle generowane przez wtyczkę SEO, WooCommerce, motyw lub własny kod. Ani Gutenberg, ani Elementor nie zastępują kompleksowego systemu danych strukturalnych.
Pod względem indeksowania oba rozwiązania są poprawnie obsługiwane przez Google. Wyszukiwarka potrafi renderować JavaScript, ale im bardziej złożona strona, tym więcej zasobów musi przeznaczyć na jej przetworzenie.
Gutenberg i Elementor w erze wyszukiwania AI
Systemy wykorzystujące sztuczną inteligencję nie oceniają strony na podstawie użytego edytora. Znacznie ważniejsza jest jakość informacji i sposób ich uporządkowania.
Treść powinna posiadać logiczne nagłówki, jasne definicje, konkretne odpowiedzi i dobrze opisane tabele. Ważne są również wiarygodność autora, cytowanie źródeł i spójna terminologia.
Gutenberg dobrze sprawdza się przy długich artykułach i bazach wiedzy. Elementor może poprawić prezentację, ale nie powinien utrudniać dostępu do głównej treści.
Najważniejsze informacje powinny znajdować się bezpośrednio w kodzie HTML, a nie być ukryte w elementach wymagających kliknięcia lub uruchomienia skryptu.
Dostępność cyfrowa i WCAG
Żaden edytor nie gwarantuje automatycznej zgodności z WCAG.
Dostępność zależy od kontrastu, wielkości tekstu, obsługi klawiaturą, opisów formularzy, tekstów alternatywnych, kolejności fokusu oraz sposobu działania interaktywnych elementów.
Gutenberg ma pewną przewagę wynikającą z prostszej struktury i mniejszej liczby niestandardowych komponentów. Elementor oferuje jednak narzędzia pozwalające tworzyć dostępne strony, pod warunkiem że są używane świadomie.
Najczęstszym problemem w Elementorze jest nadmiar animacji i elementów interaktywnych. Problem może również stanowić ukrywanie treści na wybranych urządzeniach, nieprawidłowa kolejność elementów lub brak właściwych etykiet formularzy.
W Gutenbergu również można popełnić podobne błędy. Niski kontrast, nieprawidłowe nagłówki czy brak tekstów alternatywnych nie zależą od konkretnego edytora.
Praktyczne zastosowania obu edytorów
W przypadku bloga Gutenberg jest zazwyczaj najlepszym wyborem. Umożliwia wygodne redagowanie tekstu, zachowanie logicznej struktury oraz łatwe publikowanie kolejnych wpisów.
Elementor może być wykorzystany do przygotowania szablonu wpisu, strony głównej bloga lub archiwum, ale budowanie każdego artykułu bezpośrednio w page builderze zazwyczaj nie jest potrzebne.
Przy stronie firmowej wybór zależy od zakresu projektu. Prosta witryna z ofertą, informacjami o firmie i formularzem kontaktowym może zostać bez problemu zbudowana w Gutenbergu. Elementor będzie korzystniejszy, gdy projekt wymaga wielu niestandardowych sekcji, animacji, zaawansowanych formularzy i indywidualnego wyglądu każdej podstrony.
Landing page jest jednym z obszarów, w których Elementor ma wyraźną przewagę. Formularze, popupy, karuzele opinii, liczniki oraz sekcje sprzedażowe można wdrożyć szybko i bez pisania kodu.
W przypadku portali informacyjnych lepszym wyborem będzie zazwyczaj Gutenberg. Duża liczba wpisów wymaga prostego i skalowalnego systemu publikowania.
Portfolio może natomiast skorzystać z możliwości Elementora, szczególnie jeżeli projekt wykorzystuje galerie, animacje i nietypowe układy.
WooCommerce
WooCommerce jest coraz mocniej integrowany z edycją blokową. Natywne bloki umożliwiają tworzenie list produktów, koszyka, finalizacji zamówienia oraz innych elementów sklepu.
Gutenberg sprawdza się dobrze w prostych i średnio rozbudowanych sklepach, szczególnie gdy priorytetem jest wydajność.
Elementor Pro oferuje bardziej rozbudowane narzędzia do projektowania kart produktów, archiwów, kategorii, koszyka i procesu zakupowego.
Wybór zależy przede wszystkim od stopnia personalizacji. Standardowy sklep może korzystać z Gutenberga i dobrze przygotowanego motywu. Sklep wymagający niestandardowej prezentacji produktów, rozbudowanych sekcji sprzedażowych i spersonalizowanych szablonów częściej skorzysta z Elementora Pro.
Trzeba jednak pamiętać, że na wydajność sklepu wpływają nie tylko edytory. Duże znaczenie mają liczba produktów, warianty, filtry, płatności, wysyłki, integracje magazynowe i systemy analityczne.
Full Site Editing i Theme Builder
Full Site Editing pozwala projektować całą witrynę przy użyciu bloków WordPressa. W motywach blokowych można edytować nagłówki, stopki, szablony wpisów, archiwa i strony wyników wyszukiwania.
Największą zaletą FSE jest natywność. Użytkownik nie jest uzależniony od zewnętrznego page buildera, a wszystkie elementy korzystają z jednego systemu stylów.
Theme Builder w Elementorze Pro realizuje podobne zadanie, ale oferuje bardziej rozbudowany interfejs wizualny i precyzyjne warunki wyświetlania.
Można na przykład utworzyć osobny nagłówek dla sklepu, inny dla bloga i jeszcze inny dla landing page’a.
FSE lepiej wpisuje się w rozwój WordPressa, natomiast Theme Builder jest obecnie wygodniejszy dla wielu projektantów.
Dynamiczne treści oraz ACF
Dynamiczne treści są szczególnie ważne w serwisach zawierających wiele podobnych podstron.
Przykładem może być strona z nieruchomościami. Każda oferta posiada cenę, lokalizację, metraż, liczbę pokoi i galerię. Zamiast projektować każdą podstronę ręcznie, można utworzyć jeden szablon i automatycznie wypełniać go danymi.
Elementor Pro oferuje rozbudowaną obsługę dynamicznych tagów i współpracuje z ACF, Meta Box, Pods oraz innymi rozwiązaniami.
Gutenberg również może obsługiwać dynamiczne pola, ale częściej wymaga dodatkowych bloków lub własnego kodu.
W projektach opartych na wielu typach treści Elementor może znacząco skrócić czas wdrożenia. Gutenberg daje natomiast większą kontrolę techniczną i mniejszy poziom uzależnienia od jednego kreatora.
Responsywność
Elementor oferuje bardzo rozbudowaną kontrolę nad wyglądem strony na różnych urządzeniach. Można niezależnie zmieniać rozmiary tekstu, marginesy, odstępy, kolejność elementów i ich widoczność.
Gutenberg również obsługuje responsywne układy, ale zakres ustawień dostępnych bezpośrednio w panelu jest mniejszy. Dużo zależy od możliwości motywu.
Większa swoboda Elementora jest korzystna, ale może prowadzić do chaosu. Osobne ustawienia dla wielu urządzeń wymagają konsekwencji. W przeciwnym razie projekt staje się trudny w utrzymaniu.
Koszty wdrożenia i utrzymania
Gutenberg jest bezpłatny, ale profesjonalny projekt może wymagać płatnego motywu, dodatkowych bloków lub pracy programisty.
Elementor Free również nic nie kosztuje, lecz rozbudowane wdrożenia często wymagają wersji Pro.
Nie należy jednak analizować wyłącznie ceny licencji. Znaczenie ma również czas pracy. Jeżeli Elementor pozwala wykonać projekt o kilkanaście godzin szybciej, koszt licencji może zwrócić się już przy jednym zleceniu.
W długiej perspektywie Gutenberg może być tańszy w utrzymaniu, ponieważ korzysta z mniejszej liczby zależności. Elementor może natomiast obniżyć koszty późniejszych zmian wizualnych, ponieważ wiele z nich można wykonać bez ingerencji programisty.
Bezpieczeństwo i aktualizacje
Gutenberg jest aktualizowany razem z WordPressem. Korzystanie głównie z funkcji rdzenia ogranicza liczbę zewnętrznych elementów.
Elementor posiada własny cykl aktualizacji. Duża popularność sprawia, że jest regularnie analizowany pod kątem bezpieczeństwa, a wykryte problemy są zwykle szybko usuwane.
Największym zagrożeniem nie jest sam Elementor, lecz brak aktualizacji, nielegalne wersje Pro i porzucone dodatki.
W przypadku większych stron każdą istotną aktualizację warto testować na środowisku stagingowym.
Vendor lock-in i migracja
Gutenberg zapewnia stosunkowo niski poziom uzależnienia, szczególnie przy korzystaniu z podstawowych bloków.
Elementor przechowuje układ w swoim formacie. Po wyłączeniu wtyczki treść może pozostać w bazie, ale wygląd, style, animacje i układ przestają działać.
Migracja z Elementora do Gutenberga zazwyczaj wymaga ręcznego odtworzenia większości podstron.
Migracja w odwrotnym kierunku jest łatwiejsza. Można pozostawić wpisy w Gutenbergu i stopniowo przebudowywać tylko wybrane strony.
Bardzo rozsądnym rozwiązaniem jest model hybrydowy, w którym wpisy blogowe są tworzone w Gutenbergu, a najważniejsze podstrony sprzedażowe w Elementorze.
Najczęstsze błędy
W Gutenbergu częstym problemem jest instalowanie kilku bibliotek bloków, brak globalnych stylów i niespójna typografia.
W Elementorze najczęściej spotyka się nadmiar animacji, zbyt wiele dodatków, głębokie zagnieżdżanie kontenerów oraz brak globalnych kolorów i fontów.
W obu przypadkach największym problemem jest brak systemu projektowego.
Fakty i mity
Gutenberg nie jest zawsze szybki. Elementor nie jest automatycznie wolny. Żaden z nich nie gwarantuje dobrego SEO ani dostępności.
Elementor nie jest również narzędziem wyłącznie dla początkujących. Korzystają z niego profesjonalne agencje i doświadczeni projektanci.
Gutenberg nie ogranicza się do blogów. W połączeniu z odpowiednim motywem może służyć do budowy pełnych stron firmowych, sklepów i portali.
Perspektywy rozwoju
Gutenberg będzie nadal rozwijany jako podstawowe środowisko WordPressa. Można spodziewać się kolejnych ulepszeń w zakresie wzorców, responsywności, współpracy i edycji całej witryny.
Elementor będzie prawdopodobnie rozwijał się jako kompletna platforma dla projektantów, marketerów i właścicieli firm.
Nie ma podstaw, aby zakładać, że jedno narzędzie całkowicie wyprze drugie. Bardziej prawdopodobne jest dalsze współistnienie obu rozwiązań.
Który edytor wybrać?
Gutenberg będzie lepszy, gdy najważniejsze są wydajność, prostota, duża liczba treści i mniejsze uzależnienie od zewnętrznych narzędzi.
Elementor będzie korzystniejszy, gdy projekt wymaga dużej swobody wizualnej, rozbudowanych formularzy, dynamicznych danych, popupów i zaawansowanej personalizacji.
W wielu przypadkach najlepszym rozwiązaniem będzie połączenie obu narzędzi.
Rekomendacje dla różnych typów stron
| Typ strony | Rekomendacja |
|---|---|
| Blog | Gutenberg |
| Portal informacyjny | Gutenberg |
| Prosta strona firmowa | Gutenberg lub Elementor |
| Rozbudowana strona firmowa | Elementor |
| Landing page | Elementor |
| Portfolio | Elementor |
| Prosty sklep | Gutenberg |
| Rozbudowany sklep | Elementor Pro |
| Baza wiedzy | Gutenberg |
| Serwis z dynamicznymi danymi | Elementor Pro lub rozwiązanie dedykowane |
Podsumowanie
Gutenberg i Elementor są dojrzałymi narzędziami, ale zostały stworzone z myślą o innych zastosowaniach.
Gutenberg zapewnia prostszą strukturę, wysoką wydajność bazową, natywną integrację z WordPressem i łatwiejszą migrację.
Elementor oferuje większą swobodę wizualną, rozbudowane widgety, Theme Builder, WooCommerce Builder, popupy, formularze i dynamiczne treści.
Dla blogów, portali i stron nastawionych na treść lepszym wyborem będzie zazwyczaj Gutenberg. Dla landing page’y, portfolio, rozbudowanych stron firmowych i sklepów o indywidualnym wyglądzie większe możliwości zapewni Elementor.
Najważniejsze jest jednak dopasowanie narzędzia do celu projektu. Nawet najlepszy edytor nie zastąpi dobrej architektury informacji, wartościowej treści, odpowiedniego hostingu i świadomej optymalizacji.
Najczęściej zadawane pytania
Czy Gutenberg zastąpi Elementora?
Prawdopodobnie nie. Oba narzędzia odpowiadają na różne potrzeby i mogą rozwijać się równolegle.
Czy Elementor jest wolny?
Nie musi być wolny, ale zwykle wymaga większej optymalizacji niż Gutenberg.
Czy można używać obu edytorów?
Tak. Jest to bardzo popularne rozwiązanie.